Rize'de Vatandaşın Diktiği Ağaçlar Nedeniyle Kaybettiği Topraklar Geri Dönüyor: Yeni Yasa Tapu Mağduriyetlerini Gideriyor

Rize'de nesillerdir süregelen ve tarım alanında büyük mağduriyetlere yol açan "ağaç dikilen arazinin orman vasfı kazanması" sorunu, nihayet TBMM'den geçen ve yürürlüğe giren 7584 sayılı "Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile çözüme kavuşuyor. Tarım Yazarı Mine Ataman'ın uzun süredir dile getirdiği bu sorun, özellikle memleketine dönerek tarımla uğraşmak isteyen gençlerin önündeki en büyük engellerden biri haline gelmişti. Yeni düzenleme, Türkiye genelinde 3 milyon vatandaşı ve 80 bin taşınmazı ilgilendiriyor.

Rize'nin Kronik Arazi Sorunu Masaya Yatırıldı

Tarım Yazarı Mine Ataman, Rize'nin kendine özgü arazi yapısı ve geçmişteki kadastro uygulamaları nedeniyle ortaya çıkan tapu ve arazi sorunlarına dikkat çekmişti. Ataman, yaptığı açıklamalarda, yaklaşık 30 yıl önce köylerinden şehirlere göç eden vatandaşların, yıllar sonra geri döndüklerinde ailelerinden kalan bazı arazilerin orman arazisi haline geldiğini gördüklerini belirtmişti. "Anneannelerimizin, dedelerimizin kendi arazilerine diktiği ağaçlar büyüdü ve yıllar içerisinde bu alanlar orman arazisi haline geldi. Kendi ellerimizle ağaç diktiğimiz arazilerin yeniden hak sahiplerine verilmesi gerekiyor" sözleriyle mağduriyetin boyutunu gözler önüne seren Ataman, bu durumun gençlerin Rize'ye dönerek tarım yapmasını engellediğini vurgulamıştı.

Yeni Yasa ile Tapu Mağduriyetleri Gideriliyor

20 Haziran 2026 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7584 sayılı Kanun, 6831 sayılı Orman Kanunu'na eklenen Ek Madde 22 ile Rize özelindeki bu kronik soruna neşter vuruyor. AK Parti Rize Milletvekili Harun Mertoğlu da yaptığı açıklamada, bu düzenlemenin Rize genelinde uzun yıllardır beklenen mülkiyet sorunlarını kökten çözeceğini belirtti. Mertoğlu, "Hazine dışında şahıslar adına kayıtlı olan ve devlet ormanı sayıldığı için iptal davası açılan taşınmazlarda, artık tapular bedelsiz olarak geçerli kabul edilecek veya iade edilebilecek. Vatandaşımızın mülkiyet hakkını en güçlü şekilde koruyoruz" ifadelerini kullandı. Ayrıca, 31 Aralık 1981 tarihinden önce orman vasfını yitirmiş ancak bugüne kadar 2/B kapsamına alınamamış taşınmazların da yeniden değerlendirilmesinin önü açıldı.

Yasanın Temel Maddeleri ve Uygulama Detayları

Yeni kanunun en önemli hükümlerinden biri, geçmişte farklı yasal uygulamalar, kurumlar arası vizyon ayrılıkları ve kadastro hataları yüzünden orman sınırları içerisinde kaldığı gerekçesiyle tapuları iptal edilen veya dava konusu olan taşınmazların mülkiyet sorununu çözmesi. Kanun, Hazine adına kayıtlı olmayan, gerçek veya tüzel kişiler adına tapuda tescilli olan taşınmazlar için maliklerin başvurusu üzerine veya Orman Genel Müdürlüğü tarafından resen yapılacak inceleme sonucunda tapuların geçerli sayılmasını öngörüyor. Bu düzenleme ile birlikte, geçmişte iptal edilen tüm tapuların hak sahiplerine eksiksiz olarak iadesi sağlanacak.

💡 Önemli Not: Yeni düzenleme kapsamında, orman vasfını yitirmiş alanların tapularının iadesi sağlanırken, çevre dengesini korumak adına, orman sınırları dışına çıkarılan mevcut alanların iki katından az olmamak üzere, devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ya da Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlar yeni ormanlar tesis etmek üzere Orman Genel Müdürlüğü'ne tahsis edilecek. Böylece hem vatandaşın hakkı korunacak hem de Türkiye'nin orman varlığı güvence altına alınacak.

Rize Halkından Yasağa Karşı Karmaşık Tepkiler ve Beklentiler

Yasa, Rize'de uzun süredir devam eden bir mağduriyeti gidermesi açısından büyük bir adım olarak görülse de, yerel halktan gelen ilk tepkiler ve beklentiler karmaşık bir tablo çiziyor. Sosyal medyada yapılan yorumlarda, özellikle eski Osmanlı tapuları, kadastro çalışmaları öncesinde tapusu olmayan ancak zilliyetle kullanılan araziler ve 1981 öncesi tarım arazilerinin tespiti gibi konularda bazı belirsizlikler ve ek düzenleme talepleri dile getiriliyor. Vatandaşlar, "yıllardır kullandığımız fakat kadastro tapu çalışmalarında arazimizin üzerinde ağaç bulunduğundan orman sayılıp tapu verilmeyen yerlerimizi, ayrıca her aile bilerek ahşap yapılarında kullanmak için büyüttükleri ağaçların olduğu yerlerin de değerlendirmeye alınması" gerektiğini belirtiyor. Yetkililer, uygulama esaslarının ilgili kurumlar tarafından netleştirilmesiyle birlikte vatandaşların haklarının daha etkin şekilde korunacağını ifade ediyor.