ÇAYKUR'dan Sevindirici Haber: Rize Çay Rekoltesi Geçen Yılki Seviyeyi Yakalamak Üzere

Türkiye'nin çay başkenti Rize'de, Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü (ÇAYKUR), 2026 yılı birinci sürgün yaş çay alımlarında geçtiğimiz yılın rekor seviyelerini yakalama yolunda önemli bir eşiği geçti. Bölgedeki yaklaşık 200 bin çay üreticisinin yoğun mesaisi sürerken, ÇAYKUR'dan gelen veriler yüzleri güldürüyor. Doğu Karadeniz Bölgesi'nin ekonomik can damarı olan çayda, verimli bir sezon geçiriliyor.

Rekor Rekolte Hedefine Bir Adım Kala

20 Mayıs 2026 tarihinde başlayan birinci sürgün yaş çay alımlarında ÇAYKUR, 20 Haziran 2026 itibarıyla üreticilerden 230 bin ton yaş çay alımı gerçekleştirdi. Bu rakam, geçtiğimiz yıl 16 Mayıs - 27 Haziran tarihleri arasında tamamlanan birinci sürgün alımlarında elde edilen toplam 236 bin tonluk rekoltenin sadece bir günlük alım miktarı kadar gerisinde. ÇAYKUR'un günlük alım miktarları ise 5 bin ton seviyelerinde seyrediyor. Bu başarı, çay tarımının yapıldığı Rize, Artvin, Trabzon, Giresun ve Ordu illerindeki üreticiler için büyük önem taşıyor. Rize Ziraat Odası Başkanı Bünyamin Arslan, her ne kadar soğuk hava koşulları nedeniyle birinci sürgünde 10-12 günlük bir gecikme yaşansa da, rekolteden umutlu olduklarını belirtmişti.

💡 Önemli Not: ÇAYKUR Genel Müdürü Yusuf Ziya Alim, yaş çay alımlarının kesintisiz devam ettiğini ve üreticilerin endişe etmemesi gerektiğini, eldeki tüm çayın alınacağını vurguladı. Ancak, Kurban Bayramı tatilinin hasat dönemine denk gelmesi ve gurbetçi üreticilerin çaylarını hızla toplama isteği, fabrikalarda stok yoğunluğuna neden olmuş, bu durum bir günlük alım arasına yol açmıştı.

Fiyat Tartışmaları ve Üretici Beklentileri

2026 yılı yaş çay alım fiyatı kilogram başına 35 TL olarak belirlenirken, bu fiyat bölgede farklı tepkilere neden oldu. Rize'nin Fındıklı ilçesindeki çay üreticileri, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın açıkladığı bu fiyatı protesto ederek, alım fiyatının en az 45 TL'ye çıkarılmasını talep etti. Öte yandan, Rize Ticaret Borsası Başkanı Mehmet Erdoğan, mevcut ekonomik koşullar ve yaş çay fiyatındaki artışın kuru çay fiyatlarına yansıyacağı göz önüne alındığında, açıklanan 35 TL'lik fiyatı 'makul bir oran' olarak değerlendirdi. Erdoğan, mekanlarda bir bardak çayın maliyetinin 1,5 TL olduğunu ve kilogram kuru çay fiyatının en az 400-450 TL olması gerektiğini de ekledi.

Geçmiş Yıl Verileri ve Çay Sektörünün Önemi

2025 yılında Türkiye genelinde toplam 1 milyon 338 bin ton yaş çay işlenmiş olup, bunun 822 bin 717 tonu (%61,46) ÇAYKUR tarafından, 515 bin 945 tonu (%38,54) ise özel sektör tarafından karşılandı. Bu üretimden yaklaşık 256 bin ton kuru çay elde edildi. 2025 yılı rekoltesi, iklimsel faktörler, makineli tarımın uygunsuzluğu, yanlış budama ve gübreleme gibi sebeplerle bir önceki yıla göre %7,68'lik bir düşüş göstermişti. Rize ekonomisi, %70'e yakını tarım sektöründe çalışan aktif nüfusuyla büyük ölçüde çay tarımına ve işleme sanayisine dayanmaktadır. Türkiye, Avrupa Birliği ülkeleri ve aday ülkeler arasında ekonomik anlamda çay yetiştiren tek ülkedir.

Çay Atıklarından Katma Değerli Üretim ve Turizm Projeleri

Rize'de çay sektörünün geleceğini şekillendirecek önemli yatırımlar da hayata geçiriliyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın Yerel Kalkınma Hamlesi Teşvik Programı kapsamında, çay atıklarından aktif karbon üretimi ve butik çay turizm kompleksleri kurulması hedefleniyor. Bu projelerle hem çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlanması hem de bölge ekonomisine yeni gelir kapıları açılması amaçlanıyor. Ayrıca Migros da Rize Valiliği, Rize Belediyesi, Rize Ticaret Borsası ve ÇAYKUR iş birliğiyle çay kalitesini artıracak, üretimin sürekliliğini sağlayacak ve toprak verimliliğini koruyacak yeni bir üretim modeli üzerinde çalışıyor.