Rize, Dev Lojistik Limanıyla Karadeniz'in Ticaret Kalbi Olmaya Hazırlanıyor: Projenin %82'si Tamamlandı
Özet / Öne Çıkanlar
Rize'nin İyidere ilçesinde yapımı hızla devam eden ve Karadeniz'in en büyük lojistik üslerinden biri olacak İyidere Lojistik Limanı Projesi'nde fiziki gerçekleşme oranı %82'ye ulaştı. Liman, bölge ekonomisine büyük katkılar sunarken, Türkiye'nin uluslararası ticaretteki stratejik konumunu da güçlendirecek.
Rize’nin İyidere ilçesinde yükselen ve bölgenin ekonomik geleceğine yön verecek devasa İyidere Lojistik Limanı Projesi’nde sona yaklaşılıyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun son açıklamalarına göre, projenin fiziki gerçekleşme seviyesi %82’ye ulaşmış durumda. 2026 yılının üçüncü çeyreğinde tamamlanması hedeflenen liman, Karadeniz Havzası’nda büyük tonajlı gemilerin yeni adresi olacak ve Türkiye’nin lojistik gücüne önemli bir katkı sağlayacak.
Projenin Stratejik Önemi ve Küresel Bağlam
İyidere Lojistik Limanı, sadece Rize için değil, tüm Türkiye ve uluslararası ticaret için stratejik bir öneme sahip. Liman, Doğu Karadeniz’i ulusal ve uluslararası ticaret ağlarına daha güçlü bir şekilde bağlayacak, bölgenin üretim ve lojistik kabiliyetini ileriye taşıyacak bir merkez olarak öne çıkıyor. Türkiye’nin coğrafi konumunun verdiği stratejik üstünlükle merkezinde yer aldığı Orta Koridor’un Karadeniz’deki en önemli ayaklarından biri olacak. Bakan Uraloğlu, günümüz dünyasında yaşanan jeopolitik gerilimlerin ve Kızıldeniz’deki aksaklıklar gibi krizlerin güvenli, alternatif ve sürdürülebilir koridorlara sahip olmanın bir tercih değil, bir zorunluluk olduğunu gösterdiğini belirtiyor. Bu bağlamda İyidere Limanı, Asya’dan Avrupa’ya uzanan Orta Koridor’un rekabetçi bir uluslararası ticaret omurgasına dönüşmesinde kritik bir rol oynayacak.
Uluslararası Nakliyeciler Derneği (UND) Başkanı Şerafettin Aras da, Orta Koridor’un küresel tedarik zincirinde istikrar ve lojistik hızı sağlayan en önemli koridorlardan biri olma potansiyeline sahip olduğunu vurgulamıştı. Rize’deki bu dev yatırımın, limanla birlikte depolama alanları, ulaşım bağlantıları ve lojistik altyapının da bütüncül bir yaklaşımla ele alınması halinde bölge ekonomisine beklenen maksimum katkıyı sağlayacağı ifade ediliyor.
Limanın Kapasitesi ve Teknik Detaylar
Rize İyidere Lojistik Limanı, sahip olacağı yüksek kapasite ile Karadeniz ticaretine yeni bir soluk getirecek. Limanın öne çıkan teknik özellikleri ve kapasite bilgileri şu şekildedir:
- Ana Mendirek Uzunluğu: 2.700 – 3.000 metre
- Tali Mendirek Uzunluğu: 460 – 470 metre
- Toplam Kullanım Alanı: 800 bin metrekare
Yıllık kapasite hedefleri ise aşağıdaki gibi belirlenmiştir:
| Yük Tipi | Yıllık Kapasite |
|---|---|
| Genel Kargo | 3 milyon ton |
| Dökme Yük | 8 milyon ton |
| Konteyner | 100 bin TEU |
| Ro-Ro | 100 bin araç |
| Toplam Yük Kapasitesi | 13 milyon ton |
Bölge Ekonomisine Katkıları ve İstihdam Fırsatları
İyidere Lojistik Limanı, tamamlandığında bölge ve ülke ekonomisine çok yönlü katkılar sunacak. Eski Rize Valisi Kemal Çeber’in açıklamalarına göre liman, bölge ticaretine yılda 200 milyon dolar, yan istihdama ise 450 milyon dolar katkı sağlayacak. Projenin Gayri Safi Yurtiçi Hasıla'ya etkisinin 192 milyon dolar, üretime katkısının ise 428 milyon dolardan fazla olması bekleniyor.
💡 Önemli Not: Liman, 34 sektörde 1.000 kişiye doğrudan ve 8 bin kişiye dolaylı istihdam imkanı sağlayarak bölgedeki işsizlik sorununa önemli bir çözüm sunacak.
En dikkat çekici avantajlardan biri ise ticaret rotalarının kısalacak olması. Özellikle İran’ın kuzey eyaletlerinin Dubai limanlarını kullanarak yaptığı 25 milyar dolarlık ithalatın taşıma süresi, İyidere Limanı sayesinde 30 günden 15 güne inecek. Bu, Türkiye'yi bölgesel ticaretin merkezi haline getirecek önemli bir rekabet avantajı sağlayacak. Liman, Ovit Tüneli vasıtasıyla Erzurum ve Mardin’e, oradan da Orta Doğu’ya açılan büyük bir ticaretin hizmetine sunulacak ve ilerleyen süreçte planlanan Erzurum-İyidere demir yolu hattı ile kara yolu bağlantıları sayesinde stratejik bir ticari odak noktası haline gelecek.
Tamamlanma Süreci ve Yetkililerin Açıklamaları
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 17 Ağustos 2026 tarihinde İyidere Lojistik Merkezi Ana Mendireğinin Son Ano Kronman Beton Döküm Töreni'nde yaptığı konuşmada, projenin %82 fiziki gerçekleşme seviyesine ulaştığını duyurdu. Uraloğlu, 2026 yılının üçüncü çeyreğinde altyapı çalışmalarının tamamlanarak üstyapı çalışmalarına başlanacağını belirtti. Rize Valisi İhsan Selim Baydaş da, limanın üst yapısının Ağustos 2026'da tamamlanacağını ifade ederek, projenin Rize, bölge ve ülke ekonomisine önemli kazanımlar sağlayacağını vurguladı. Liman, modern altyapısı ve entegre ulaşım ağlarıyla Rize ve Doğu Karadeniz için yeni bir dönemin kapılarını aralıyor.
