Rize Tarımını Tehdit Eden Amerikan Beyaz Kelebeği'ne Karşı Topyekûn Mücadele Başladı

Rize ve çevresindeki tarım alanlarında hızla yayılarak çay ve fındık başta olmak üzere 200'den fazla bitki türüne zarar veren Amerikan Beyaz Kelebeği (Hyphantria cunea) ile topyekûn mücadele süreci resmen başladı. Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü koordinasyonunda yürütülecek çalışmalarla, bölge ekonomisinin can damarı olan tarım ürünleri koruma altına alınacak.

Mücadele Planı Ardeşen Toplantısında Şekillendi

Yoğun şikayetler ve artan zararın ardından harekete geçen yetkililer, Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ev sahipliğinde Ardeşen'de önemli bir değerlendirme toplantısı gerçekleştirdi. Toplantıya İl ve ilçe tarım müdürlükleri, Atatürk Çay ve Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü, ÇAYKUR, Ziraat Mühendisleri Odası, Ziraat Odası temsilcileri ve bölge muhtarları katılım sağladı. Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürü İlyas Deligöz ile entomoloji uzmanları Dr. Mansur Uluca ve Dr. Şeyma Yiğit Baş, zararlının biyolojisi, bölgedeki yayılım durumu ve uygulanacak mücadele yöntemleri hakkında teknik bilgilendirme yaptı.

Bilimsel veriler ışığında, çevre ve insan sağlığına duyarlı bir yaklaşım benimsenerek öncelikle mekanik mücadele yöntemlerinin uygulanmasına karar verildi. Kimyasal ilaçlamadan kaçınan bu strateji, doğal dengeyi korumayı hedefliyor.

Mekanik Mücadelede Uygulanacak Adımlar

Amerikan Beyaz Kelebeği'nin asıl zararı, yumurtadan çıkan ve yaprağın yeşil kısımlarını yiyerek bitkinin gelişimini engelleyen larvalar (tırtıllar) tarafından verilmektedir. Bu larvalar, ağlar örerek toplu halde yaşarlar ve meyvelere de zarar verebilirler.

• Larva Kolonilerinin İmhası: Ağaç dallarında oluşan larva kolonileri, budama makasları ile kesilerek toplanacak ve ezilerek veya yakılarak imha edilecek.
• Pupa Tuzakları: Zararlının pupa dönemine geçişinden önce, ağaç gövdelerine oluklu mukavva veya çuval kumaşından bantlar sarılacak. Bu tuzaklara sığınan pupalar düzenli olarak toplanıp imha edilerek bir sonraki neslin oluşumu engellenecek.

💡 Önemli Not: Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü yetkilileri, bu mekanik müdahalenin Ağustos ayı sonuna kadar kesintisiz bir şekilde tekrarlanacağını ve yeni larva kümeleri görülmesi halinde çalışmaların hızla devam edeceğini bildirdi. Ormanlık alanlarda ise biyolojik çeşitliliğin ve doğal düşmanların korunması esas alınacak.

Yerel Üreticiler Endişeli, Bilimsel Çözümler Umut Veriyor

Doğu Karadeniz Bölgesi, son yıllarda vampir kelebek ve kahverengi kokarca gibi zararlılarla mücadele ederken, Amerikan Beyaz Kelebeği'nin de eklenmesiyle üreticilerin endişesi arttı. Fındıklı ilçesi Çağlayan köyünden çiftçi Mehmet Gürkan, sosyal medya paylaşımlarıyla tırtıl istilasının tüm ağaçları sarmak üzere olduğunu belirterek yetkililerden halkı bilinçlendirmesini talep etti.

Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi (RTEÜ) Biyoloji Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Zeynep Bayramoğlu'nun 26 ay süren araştırması, yerli bir biyopestisitin geliştirilmesine yol açtı. Bu biyolojik preparatın dut, fındık ve ceviz ağaçlarında yüzde 80-85 oranında larva ölümüne neden olduğu ve ticari ürünlerle kıyaslanabilir etkinlik gösterdiği tespit edildi. Bu bilimsel çalışmalar, zararlıyla mücadelede gelecek için umut vadediyor.