Rize'nin Can Damarı Salarha Deresi Alarm Veriyor: Su Seviyesi Kritik Eşikte, Halk Tepkili

Rize'nin kalbinden geçen ve bölge halkı için hayati önem taşıyan Salarha Deresi'nde su seviyesi, son günlerde büyük oranda azalarak kritik bir noktaya ulaştı. Yaşanan bu durum, yöre sakinleri arasında derin endişe ve öfkeye neden olurken, vatandaşlar yetkililerden acil ve kalıcı çözümler bekliyor.

Kuruyan Dere Yatağı ve Geçmişten Gelen Tartışmaların Gölgesi

7 Temmuz 2026 Salı itibarıyla, Salarha Deresi'nin yatağında gözle görülür bir su azalması yaşanıyor. Bu durum, dere ekosistemini tehdit etmekle kalmıyor, aynı zamanda bölgedeki tarımsal faaliyetleri ve günlük yaşamı olumsuz etkiliyor. Ancak bu, Salarha Deresi için yeni bir sorun değil. Dere yatağının kuruması ve su seviyesinin düşmesi geçmiş yıllarda da sıkça gündeme gelmişti.

Özellikle 2013 yılında, Rize'nin içme suyu ihtiyacını karşılayan Salarha Deresi üzerine kurulan 28 megavat gücündeki Ada Hidroelektrik Santrali (HES) deneme üretimine başladığında, suyun tünele alınmasıyla dere yatağının 8 kilometrelik bir bölümü tamamen kurumuştu. Bu olay, o dönemde Topaloğulları Çevre Koruma Derneği Başkanı Ali Toptan ile yöre sakinleri Şevki Köse, Faruk Demircan ve Mustafa Avcı gibi isimlerin büyük tepkisini çekmişti. Benzer durumlar 2017 ve 2018 yıllarında da yaşanmış, Türkiye'nin en çok yağış alan illerinden Rize'de dahi HES'ler nedeniyle derelerin kuruduğu ve canlı yaşamın yok olduğu belirtilmişti.

💡 Önemli Not: Salarha Deresi'ndeki su seviyesi düşüşü, bölge için yeni bir sorun değil. Geçmiş yıllarda da Hidroelektrik Santral (HES) projeleri ve mevsimsel etkenlerle dere yatağının kuruma noktasına gelmesi, bölge halkının sürekli şikayet konusu olmuştur.

Vatandaşlardan Acil Çözüm Talebi ve Yerel Yönetimden Beklentiler

Dere yatağında suyun azalmasıyla birlikte, bölge halkı isyan bayrağını açtı. Geçmişte olduğu gibi, vatandaşlar suyun temizliği ve dere yatağındaki koku gibi sorunların yeniden ortaya çıkmasından endişe ediyor. Yöre sakinleri, Salarha Deresi'nin sadece bir su kaynağı olmadığını, aynı zamanda bölgenin doğal güzelliği ve kültürel kimliğinin bir parçası olduğunu vurgulayarak, yetkililerden soruna köklü bir çözüm bulmalarını talep ediyor. DSİ'nin Salarha Deresi üzerinde taşkın kontrol ve ıslah çalışmaları yürüttüğü biliniyor. Örneğin, Mayıs 2026 itibarıyla Merkez Salarha Deresi ve Yan Kolları 3. Kısım taşkın kontrol inşaatı kapsamında 1036 metre taşkın kontrol yapısı ve 21 adet brit imalatı gerçekleştirilmişti. Ayrıca, Aralık 2020'de de taşkınları önlemeye yönelik ıslah çalışmaları devam ediyordu.

Ancak, bu taşkın kontrol çalışmalarının dere yatağındaki su seviyesinin düşüşünü engellemekte ne kadar etkili olduğu merak konusu. Bölge halkı, taşkınlara karşı alınan tedbirlerin yanı sıra, özellikle kurak dönemlerde deredeki su akışını sürdürülebilir kılacak adımların atılmasını istiyor. Mart 2026'da İstanbul'da kurulan ve Sağlık Bakanı Prof. Dr. Kemal Memişoğlu'nun da kurucuları arasında yer aldığı Salarha Deresi Vakfı, kültürel kimliği yaşatmanın yanı sıra bölgenin sosyal, kültürel ve ekonomik kalkınmasına katkı sağlamayı hedefliyor. Bu vakfın, deredeki su sorunu gibi çevresel meselelerde de aktif rol oynaması ve çözüm süreçlerine katkı sunması bekleniyor.